Voorschoolse Angst Schaal (VAS)

Overview

De Voorschoolse Angst Schaal (VAS) is een vragenlijst die ontwikkeld is om angstklachten bij jonge kinderen van ongeveer 3 tot 6 jaar te beoordelen. De schaal helpt professionals en onderzoekers om angst vroegtijdig te herkennen en beter inzicht te krijgen in hoe angst zich uit in de voorschoolse periode. Voor SEO-doeleinden wordt de VAS soms ook aangeduid als de kleuter angstvragenlijst, maar de officiële naam blijft de Voorschoolse Angst Schaal.

Doel

• In kaart brengen van angstklachten: De VAS identificeert en meet verschillende vormen van angst, zoals scheidingsangst, sociale angst, lichamelijke angst en algemene bezorgdheid.
• Vroege detectie: De vragenlijst ondersteunt een tijdige herkenning van angststoornissen, zodat passende interventies en begeleiding sneller kunnen worden ingezet.
• Monitoren van behandeling: De VAS maakt het mogelijk om veranderingen in angstklachten over de tijd te volgen en de effectiviteit van behandelingen te evalueren.

Opbouw

De VAS bestaat uit 28 items die door ouders of verzorgers worden ingevuld. Elke vraag wordt beoordeeld op een vijfpuntsschaal. De items zijn verdeeld over vier belangrijke deelgebieden:

• Scheidingsangst: Angst wanneer een kind gescheiden wordt van een ouder of verzorger.
• Sociale angst: Angst in sociale situaties, zoals contact met leeftijdsgenoten of volwassenen.
• Angst voor lichamelijk letsel: Fobieën en zorgen over lichaamsletsel, ziekte of ongelukken.
• Algemene angst: Algemene bezorgdheid, nervositeit en spanning.

Toepassingen

• Klinisch gebruik: De VAS wordt ingezet door psychologen en andere zorgprofessionals om angstklachten bij jonge kinderen te beoordelen en behandelplannen op te stellen.
• Wetenschappelijk onderzoek: De vragenlijst wordt gebruikt in studies naar de ontwikkeling en prevalentie van angststoornissen bij jonge kinderen en om de effecten van interventies te meten.

Psychometrische eigenschappen

• Betrouwbaarheid: De schaal heeft een hoge interne consistentie, met Cronbach’s alfa-waarden tussen 0.70 en 0.90 voor de verschillende subschalen.
• Validiteit: De VAS toont sterke overeenkomsten met andere internationaal erkende angstmaten, wat de constructvaliditeit ondersteunt.
• Factorstructuur: Factoranalyses bevestigen dat de vier domeinen duidelijk van elkaar te onderscheiden zijn.

Vertaling en aanpassing

De Voorschoolse Angst Schaal is in meerdere talen vertaald en aangepast. De Nederlandse versie sluit goed aan bij de oorspronkelijke structuur en wordt regelmatig gebruikt in onderzoek en praktijk.

Conclusie

De Voorschoolse Angst Schaal (VAS) is een waardevol instrument voor het vroegtijdig herkennen en begrijpen van angstklachten bij jonge kinderen. Met een solide psychometrische basis en brede toepasbaarheid in zowel klinische als onderzoekscontexten vormt de VAS een essentieel hulpmiddel voor professionals die werken met kinderen in de voorschoolse leeftijd.